Dr. M.J. du Plessis Gereformeerde Kerk Bellville Datum: 17 Oktober 2004 (oggend)

Ons hulp is in die Naam van die Here wat die hemel en die aarde geskape het.
Geliefdes, genade en vrede vir u van God ons Vader en die Here Jesus Christus deur die kragtige werking van God die Heilige Gees.
Amen.

Lofpsalm 105:1, 2

Geloofsbelydenis: Nicea

Wet

Psalm 32:3

Gebed.

Skrifberyming 2-4:3

Skriflesing: 1 Korintiërs 14

Teks: 1 Korintiërs 14:12

So moet julle ook, terwyl julle streef na geestelike gawes, probeer om uit te munt tot stigting van die gemeente. (1 Korintiërs 14:12 AFR53)

Sommige gelowiges besef nie dat hulle self die kerk van die Here is nie.

By hulle bestaan die idee dat die kerk iets is soos die ouderlinge en die dominee - iets buite hulleself.
Daarom besef daardie gemeentelede dikwels ook nie wat hulle verantwoordelikheid en deelname in die kerk is nie.
Miskien dra ons manier van praat daartoe by, want ons sê ons "gaan kerk toe" - so asof dit iets is waaraan ons net kan deelneem as ons na 'n bepaalde plek toe gaan, en as ons weggaan, dan bly die kerk daar agter. Dit is nie waar nie.

Ons gee aandag aan:

1.       Wie is die kerk?
2.       Wat leer die Nuwe Testament?
3.       Uitreiking in die kerk.

1. Wie is die kerk?

Wie is die kerk? Ons is die kerk. Ons is elke dag die kerk. Ons bly die kerk van die Here selfs wanneer ons by die werk is, of skool toe gaan, of sport beoefen. Die dinge wat in die kerk gebeur, m.a.w. wat ons elke dag en elke oomblik van ons lewens doen, is altyd ons antwoord op die wil van die Here.

Dit bring ons by die stelling wat baie keer gemaak word dat die kerk "moet voorsien aan my behoeftes." As ons hierdie stelling wil beredeneer, moet ons die volgende dinge onthou:

Die eerste is dat ons behoeftes nie noodwendig reg sal wees nie, omdat ons sondige mense is met 'n skewe wil.
Die tweede is dat die kerk die liggaam van die Here is, en daarom moet doen wat die Here gedoen wil hê.
Ons is ook nie kerk omdat ons besluit het om dit te wees nie. God het ons sy kerk gemaak. Met dit in gedagte moet ons altyd besef dat die inisiatief in die kerk aan die Here behoort, maar dat ek as deel van die kerk 'n spontane verantwoordelikheid het wat ek moet nakom om God daarmee te verheerlik.

Om dit te kan verstaan, moet ons teruggaan na die begin van die geskiedenis van die kerk: ons gaan kyk hoe Israel verbondsvolk gemaak is, sonder dat hulle 'n keuse gehad het.

Wat die saak op ons van toepassing maak, is die feit dat die Here hierdie volk sy gemeente noem.
Dit is presies dieselfde woord as wat in die Nuwe Testament gebruik word vir gemeente.
Daarin het ons 'n baie duidelike openbaring dat die Here in die geskiedenis van Israel die geskiedenis van sy kerk beskryf.
Die beginsels wat toe al op die verhouding tussen God en Israel van toepassing was, is vandag nog steeds op ons ook van toepassing.

Luister net weer hoe die Psalmdigter dit beskryf:

Dink aan u vergadering wat U in die voortyd verwerf het, wat U verlos het om die stam van u erfdeel te wees, aan die berg Sion waar U op gewoon het. (Psalms 74:2 AFR53)

Die volk het dus nie 'n keuse gehad of hulle die gemeente van die Here wou wees of nie.

Die feit is dat hulle dit is, en toe aan die Here gehoorsaam moes wees.
Hulle het oor alles, tot in die fynste besonderhede voorskrifte gekry.
As hulle nie wou luister nie, moes hulle sterf. So streng was die Here.

Dink as 'n voorbeeld aan die geskiedenis van Eksodus 12 waar die Here vir die hele gemeente van Israel bevele gee rondom die offerlam.

Die Here se opdrag raak die dag waarop die lam geslag moet word en ook selfs dat daar geen suurdeeg in hulle huise mag wees nie.
Diegene wat oortree, sal van die gemeente van Israel afgesny word. Die hele gemeente van Israel is verplig om die fees te vier. (v. 3, 6, 19, 47).

Wat is die beginsels wat hier neergelê word?

Dit dat die Here sekere dinge van die kerkvolk verwag wat deur hulle nagekom moet word.
Natuurlik offer ons nie meer nie, want op daardie stadium in God se raadsplan was dit nog die tyd hoe die komende offer van die Here simbolies uitgebeeld was.
Nou is sy offer 'n werklikheid, en het die offers nie meer plek in die erediens nie.

Ander dinge het gebly, soos die opdrag van die Here dat Hy sy gemeente op sekere tye bymekaar wil hê.

Dit was van die begin af so dat daar samekomste was tussen God en die gemeente. Daar is 'n hele aantal voorbeelde waar die Here gesê het :

Verder het Moses met Aäron gespreek: Sê aan die hele vergadering van die kinders van Israel: Kom nader voor die aangesig van die HERE, want Hy het julle murmureringe gehoor. (Eksodus 16:9 AFR53)

Beveel die hele gemeente van Israel om voor die Here te kom staan,.. (Eksodus 16:9 AFR 83).

In hierdie samekomste (eredienste) was nie net manne, of net vrouens, of net kinders nie. Lees maar noukeurig dat die Here elke keer beveel dat die hele gemeente bymekaargeroep moes word: groot en klein (Eksodus 16:9; 35:1; Levitikus 8:3, 4).

Die Here is baie duidelik daaroor dat daar 'n groot verskil is tussen hierdie soort samekoms en 'n gewone volksvergadering.
In hierdie vergadering is die Here besonderlik teenwoordig: "...die hele gemeente het saamgekom en in die teenwoordigheid van die Here kom staan." (Levitikus 9:5).

Waarom moes die volk voor die Here verskyn?

Omdat Hy hulle aanbidding wou hê en hulle wou toespreek.
Soms wou Hy sy wil aan hulle bekendmaak. Lees hiervoor Eksodus 35:1

Toe het Moses die hele vergadering van die kinders van Israel bymekaar laat kom en aan hulle gesê: Dit is die woorde wat die HERE beveel het, om dit te doen: (Eksodus 35:1 AFR53)

Moses het die hele gemeente van Israel bymekaargeroep en vir hulle gesê: Dit is die gebod wat die Here julle beveel het om te gehoorsaam:.. (AFR 83)

(vgl. Eksodus 35:4: Moses het ook vir die hele gemeente Israel gesê: Dit is die opdrag van die Here:..).

2. Wat leer die Nuwe Testament?

Dit was ook nie net in die Ou Testament die geval dat die Woord van die Here in die eredienste afgekondig is nie.

In die Nuwe Testament was dit nog steeds so, en het die Here die kerke beveel om oor mekaar toesig te hou dat alle kerke dit doen.

Ons lees dat daar 'n opdrag aan die gemeente in Kolossense gegee word dat wanneer die brief wat Paulus aan hulle geskryf het, klaar by hulle voorgelees is, hulle reëlings moet tref dat dit ook in die gemeente van die Laodisense voorgelees kan word.
Hulle moet verder sorg dat die brief wat van Laodisea af sal kom, ook by hulle voorgelees moet word (4:16).

Die kerk is ook die plek waar die voorgangers moet bid vir die sondes wat in die gemeente begaan is, en die Here moet smeek vir vergifnis. Ons lees hoe Moses en Aäron op hulle knieë neergeval en gebid het:

Maar hulle het op hul aangesig geval en gesê: o God, God van die geeste van alle vlees! Sal een man sondig en U op die hele vergadering toornig word? (Numeri 16:22 AFR53)

O God, God wat aan alle mense die lewe gee, sal u toorn teen die hele gemeente ontvlam as net een mens gesondig het? (Numeri 16:22 AFR 83).

Daar gebeur baie meer in 'n erediens as net dat die gemeente saam bid.

Hulle moet die Here ook saam loof met hulle sang en met musiek.
Ons lees in die Bybel dat terwyl die sang weerklink het en die trompette geskal het, het die hele gemeente in aanbidding gebuig (2 Kronieke 29:28).
Op 'n ander plek word vertel dat die voorganger (Esra) die Here, die grote God, geprys het en dat die hele gemeente met die hande omhoog geantwoord het: Amen, amen. Toe het hulle gekniel en diep voor die Here gebuig (Nehemia 8:7).

Die Bybel is baie duidelik daaroor dat elke gelowige die plig het om deel te neem aan die eredienste en daardeur tot eer van die Here se Naam te getuig in die gemeente, en om die Here in die volle vergadering van die gemeente te prys (Psalm 22:22; vgl.Psalm 26:12; Psalm 35:18; Psalm 40:9, 10; Psalms 111:1)

<>In die Nuwe Testament is dit nog steeds so. Ons lees dat die gemeente saam was en God geprys het.

terwyl hulle God geprys het en in guns was by die hele volk. En die Here het daagliks by die gemeente gevoeg die wat gered is.

.. En die Here het elke dag mense wat gered word, by die gemeente gevoeg (Handelinge 2:47 AFR 83).

Hierdie samekomste van die Here en sy gemeente was nie maar willekeurige gebeurtenisse, m.a.w. enige een kon dit bywoon of wegbly soos wat hy lus het nie.

Die Here het aan die kerkleiers opdrag gegee om 'n vasdag te bepaal.
Die gemeente moes bymekaar geroep word en die leiers en al die inwoners van die land moes na die huis van die Here julle God toe kom.
Hulle moes die Here aanroep! (Joël 1:14).

Daar was dus 'n baie sterk verpligting dat letterlik almal, groot en klein, hierdie byeenkomste moes bywoon.

Die wat dit versuim het, het hulle in die oordeel van die Here vasgeloop. Dink hier aan wat gebeur het by die byeenkoms by Mispa:

En die kinders van Israel het gesê: Wie is daar van al die stamme van Israel wat nie opgegaan het na die vergadering, na die HERE toe nie? Want daar was ‘n plegtige eed teen die een wat nie opgaan na die HERE in Mispa nie - hy moet sekerlik gedood word. (Rigters 21:5 AFR53)

Toe sê die Israeliete: "Wie van al die stamme van Israel het nie hier na die gemeente, na die Here toe, opgekom nie?" Daar is vroeër 'n eed afgelê dat elkeen wat nie na die Here toe kom in Mispa nie, doodgemaak sal word (Rigters 21:5 AFR83).

Weereens was dit nie net in die Ou Testament die opdrag van die Here nie. In die Nuwe Testament het die Here hierdie bevel herhaal.

In die gedeelte in die Hebreërbrief waar die Here die opdrag gee, is dit baie duidelik dat die Here swak kerkbesoek as 'n ernstige sonde beskou:

en laat ons ons onderlinge byeenkoms nie versuim soos sommige die gewoonte het nie, maar laat ons mekaar vermaan, en dit des te meer namate julle die dag sien nader kom. (Hebreërs 10:25 AFR53)

Ons moenie van die samekomste van die gemeente af wegbly soos party se gewoonte is nie, maar mekaar eerder aanmoedig om daarheen te gaan, en dit des te meer namate julle die oordeelsdag sien nader kom (10:25 AFR 83).

Hierdie gemeenskap wat God opeis tussen Hom en sy gemeente, moet nie 'n gedwonge omgang met mekaar wees nie.

Dit moet juis 'n gemeenskap in blydskap en vreugde wees, omdat dit 'n verlossende gemeenskap is.
Dit is omgang met die Here omdat Hy ons uit ons bande met die hel verlos en bevry het.
Die Here wil hê dat hierdie gemeenskapsverhouding ook tussen die gemeentelede onderling onderhou word.
Die samekomste van die gemeente is ook die geleenthede waar die Here die volk vermaan om heilig te wees, en hulle troos dat hulle moet onthou dat Hy hulle heilige God is (Levitikus 19:2).

3. Uitreiking in die kerk.

Daar is ook kere wat die Here sy volk toegespreek en van hulle geëis om sy gemeente heilig te hou deur die sondaars onder hulle uit te verwyder:

Vat die man wat gelaster het, uit die kamp uit. Laat almal wat hom hoor laster het, hulle hande op sy kop sit, en laat die hele gemeente hom daarna met klippe doodgooi (Levitikus 24:14, 16; Numeri 15:15, 33; 19: 20 AFR 83).

Die beginsel wat hier gegee word, is natuurlik die tug.

Onder die eerste verbond was dit baie fisies: die oortreder moes doodgemaak word as teken van die ewige dood.
In die Nuwe Testament was die beginsel steeds gehandhaaf, maar nou is dit geestelik en nie meer fisies nie. Daarom word iemand wat nie wil luister nie deur die gemeente uitgeban:

En as hy na hulle nie luister nie, sê dit vir die gemeente. As hy ook na die gemeente nie luister nie, moet jy hom as 'n heiden en 'n tollenaar behandel (Matteus 18:17 AFR 53).

Die hele gemeente is veronderstel om mekaar te ken en om mekaar se belange op die hart te dra. Hulle moet vir mekaar omgee.

As iemand byvoorbeeld siek is, moet almal vir daardie lidmaat bid, en help waar hulle kan.
Die beginsel is dat ons mekaar se laste moet dra, dan is dit nie so swaar vir een mens wanneer hy/sy in beproewing beland nie.
Ons het o.a. so 'n voorbeeld in Handelinge 12:5 waar verhaal word dat Petrus in die tronk bewaak is, maar die gemeente het aanhoudend vir hom tot God gebid.

Die gemeente is nie net veronderstel om mekaar se swaarkry te deel nie. Hulle moet ook mekaar se vreugdes deel. Ons lees hoe Paulus-hulle by hulle terugkeer in Jerusalem die hele gemeente ingelig het oor al die voorspoed wat hulle gehad het om gemeentes onder die heidene te stig:

By hulle aankoms het hulle die gemeente bymekaargeroep en vir hulle vertel wat God alles deur hulle gedoen het en dat Hy vir die heidene die deur van die geloof oopgemaak het (Handelinge 14:27; Handelinge 15:4 AFR 83).

Die kerk is ook die plek waar mense geskille met mekaar oplos. Deesdae is daar baie Christene wat mekaar dagvaar. Dit is verkeerd, dit hoort nie so nie.

Ons lees dat daar eenkeer 'n groot verskil tussen Paulus en Barnabas aan die een kant en van die ander Christene aan die ander kant ontstaan het oor 'n saak. Die Bybel beskryf hoe hulle toe besluit het om die hulp van ander kerke in te roep. Ons lees dit in Handelinge 15:2 AFR 83:

Toe Paulus en Barnabas hulle daarteen verset en in 'n heftige meningsverskil met hulle betrokke geraak het, is daar besluit dat hulle twee en nog 'n paar ander van die gemeente na die apostels en ouderlinge in Jerusalem moet gaan in verband met hierdie vraagstuk.

Kom ons som alles op: Die Here het ons sy kerk gemaak. Daarin het ons nie 'n keuse gehad nie. Nou is ons sy kerk, en staan ons onder sy bevel.

Hy verwag van ons om Hom te aanbid, en om met alle halstarrigheid en verset wat eie is aan die duiwel te breek.
Hy verwag van ons om in die eerste plek sy kerk te wees wat sy wil uitleef en om van daardie basis af te leef.

M.a.w. ons dagtaak, ons huwelik, die opvoeding van ons kinders, ons vriendekring - letterlik alles moet rus op die basis dat ek deel is van God se kerk en in letterlik alles wat ek doen, die wil van God uitvoer.

Hierdie dinge kan net tot volle reg groei in mense wat in 'n lewende gemeenskap met God is, m.a.w. wat voluit en warm deel uitmaak van die kerk van die Here. Dit is waar ons teksvers inpas waar die Here vir ons sê dat die dinge ook op ons van toepassing is.

Ons moet ons toelê op die gawes van die Gees, en streef na dié gawes wat tot opbou van die gemeente dien, sodat elkeen van ons daarin kan uitmunt (1 Korintiërs 14:12).
Ons het 'n spreekwoord wat sê dat woorde wek, maar dat voorbeelde trek. Dit is in hierdie geval ook waar van die koninkryk van die Here.

Ons sal net 'n voorbeeld kan wees vir mense wat buite die kerk is as ons met wysheid optree teenoor die mense wat nog buite die gemeente is.
Dit is tog opvallend dat die Here die saak 'n bevel maak en dan nog 'n keer sê "Maak die beste gebruik van elke geleentheid" (Kolossense 4:5 AFR 83).

Die saak is ernstig. Geeneen van ons kan die waarborg gee dat die Here Jesus nie enige oomblik op die wolke kan verskyn nie.

Die oomblik wanneer dit gebeur, word sy verlossingswerk volmaak geopenbaar en kom sy ewige koninkryk tot stand.
Onthou net dat daar geen mag in die hemel of op die aarde is wat Hom sal kan keer nie, want die Here sê die volgende van Jesus na sy hemelvaart:

Ja, aan Hom het God alles onderwerp, Hom bo alles verhef en Hom aangestel as hoof van die kerk (Efesiërs 1:22 AFR 83).

Jesus Christus is ons enigste Hoof. Die Bybel leer ons dat die kerk sy liggaam is, die volheid van Hom wat alles in almal vervul (Efesiërs 1:23 AFR 53).

Kom ons gehoorsaam Hom alleen, want in gehoorsaamheid aan Hom is daar vir ons 'n groot toekoms. Onthou die Here se belofte:

...sodat Hy die kerk in volle heerlikheid by Hom kan neem, sonder vlek of rimpel of iets dergeliks, heilig en onberispelik (Efesiërs 5:27 AFR 53).

Ons is die draers van hierdie waarheid, en hierin moet ons volhard. Paulus het hierdie dinge al vir Timoteus ook geskryf. In sy brief is dit baie belangrik dat almal moet weet hoe iemand hom moet gedra in die huisgesin van God.

Hy beklemtoon dat die huisgesin van God die gemeente van die lewende God is. Die gemeente is die draer en beskermer van die waarheid (1 Timoteus 3:15).
Deur die kruisdood van die Here Jesus is die Heilige Gees op ons uitgestort om ons by te staan in die bewaring van die waarheid. Baie vroeg in ons moderne geloofsgeskiedenis het die gelowiges al getuig dat die Heilige Gees hulle bystaan. Daar staan in Handelinge 9:31 dat die kerk in die hele Judea, Galilea en Samaria 'n tyd van rus en vrede belewe. Dit het gevestig geraak en in gehoorsaamheid aan die Here gelewe. Die kerk is deur die Heilige Gees versterk, en die ledetal het toegeneem.
Die Heilige Gees hef ons op, omdat Hy die werk van Jesus Christus in ons bevestig en afrond. Uiteindelik word dit in die laaste dae tot voltooiing bring. Ons bely dit ook dat die Here Jesus vir Hom 'n gemeente verkies het en dat Hy hulle deur sy Woord en Gees beskerm en onderhou van die skepping af tot by die wederkoms.

Dit is presies wat met ons ook gebeur.

Die Heilige Gees roep die uitverkorenes bymekaar in kerke.
Hulle bestudeer die woord van die Here en dan lei die Heilige Gees hulle deur die Woord van die Here in die geloofsfeite in.
Die Heilige Gees maak vir ons die Woord verstaanbaar en gee ons begrip van hoe om die Here te aanbid. Hy leer ons wat die doel van ons lewe is.
Die Heilige Gees lei die kerk om in die naam van die Here die wêreldgeskiedenis te beheers.
Die Heilige Gees werk ook in elke lidmaat/gelowige afsonderlik. Dit doen Hy wanneer ons ons aan onsself ontdek, en besef wanneer ons teen die Here verkeerd doen. Dit is Hy wat ons berou laat kry en ons tot bekering lei in 'n beter lewe in. So kry ons deel in die gawes van Jesus Christus se kruis.

Dit is presies wat Jesaja sê:

Laat ons optrek .... na die huis van God .... dat Hy ons sy weë kan leer en ons in sy paaie kan wandel. Want uit Sion sal die wet uitgaan en die Woord van die Here uit Jerusalem. (Jesaja 2:3 AFR 53)

Ons weet ons is sondaars, maar die troos is hier dat die Here nooit sy kerk (sy gelowiges) sal verwerp nie.

Die Here sal ons straf wanneer ons sondig, maar dan is dit sodat ons ons moet bekeer.
Die Here vergewe ons al ons sondes wanneer ons berou het.
Sy liefde bly by ons tot in ewigheid.

Amen.

Slotgebed.

Slotpsalm 68:8.

Die genade van die Here Jesus Christus en die liefde van God en die gemeenskap van die Heilige Gees bly by u almal.
Amen.

Dr. M.J. du Plessis
Gereformeerde Kerk Bellville
Datum: 17 Oktober 2004 (oggend)